ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆಯಿಂದ ‘ನೋ ಕಸ’ದವರೆಗೆ… ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ನಮ್ಮ ಬದುಕಿನ ಒಂದು ನೆನಪು

ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಚಿಕ್ಕವರಿದ್ದಾಗಿನ ದಿನಗಳನ್ನು ಒಮ್ಮೆ ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡರೆ, ನಮ್ಮ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ಸರಳ ಜೀವನಶೈಲಿ ಕಣ್ಣ ಮುಂದೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಕುಟುಂಬ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಎಷ್ಟೇ ಸಬಲವಾಗಿದ್ದರೂ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಆಗಾಗ ಹೊಸ ಬಟ್ಟೆ ಹೊಲಿಸುವ ಪದ್ಧತಿ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಯುಗಾದಿ, ಗೌರಿ-ಗಣೇಶ, ದಸರಾ, ದೀಪಾವಳಿ ಮುಂತಾದ ಪ್ರಮುಖ ಹಬ್ಬಗಳಿಗಷ್ಟೇ ಹೊಸ ಬಟ್ಟೆ ಎಂಬುದು ಒಂದು ರೀತಿಯ ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿತ್ತು. ಮನೆಯಲ್ಲಿನ ಸಾಮಾನ್ಯ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಧರಿಸಲು ಅಣ್ಣ ಅಥವಾ ಅಕ್ಕ ಬಳಸಿದ್ದ ಬಟ್ಟೆಗಳೇ ನಮಗೆ ಸಿಗುತ್ತಿದ್ದವು. ಅದು ಕೇವಲ ಒಡಹುಟ್ಟಿದವರ ಬಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಸಂಬಂಧಿಕರ ಮಕ್ಕಳ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನೂ ಯಾವುದೇ ಸಂಕೋಚ ಅಥವಾ ಮುಜುಗರವಿಲ್ಲದೆ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದೆವು. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ನಾವು ದೊಡ್ಡವರಾದ ಮೇಲೆ ನಮ್ಮ ಬಟ್ಟೆಗಳು ನಮ್ಮ ತಮ್ಮ-ತಂಗಿಯರಿಗೆ, ಸಂಬಂಧಿಕರ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಅಥವಾ ನಮ್ಮ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವರ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದವು. ಒಂದು ಬಟ್ಟೆ ಒಬ್ಬರಿಂದ ಮತ್ತೊಬ್ಬರಿಗೆ ಹೀಗೆ ಸಾಗುತ್ತಾ, ಅದರ ಉಪಯುಕ್ತ ಜೀವನ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿತ್ತು.

ಊರಿನ ಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಹೋಗುವಾಗಲೂ ಹಳೆಯದಾದರೂ ಬಳಸಬಹುದಾದ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಆ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದವರೂ ಇರುತ್ತಿದ್ದರು. ಹೀಗಾಗಿ ಆಗಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ‘ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆ’ ಎಂದರೆ ಕಸವಲ್ಲ; ಇನ್ನೊಬ್ಬರಿಗೆ ಉಪಯೋಗವಾಗಬಹುದಾದ ಒಂದು ವಸ್ತು ಎಂಬ ಮನೋಭಾವವೇ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿತ್ತು.

ರೆಡಿಮೇಡ್ ಬಟ್ಟೆಗಳ ಪ್ರವೇಶದೊಂದಿಗೆ ಬದಲಾದ ಚಿತ್ರ

ಆದರೆ ಕಾಲ ಬದಲಾಯಿತು. ರೆಡಿಮೇಡ್ ಬಟ್ಟೆಗಳು ಕೈಗೆಟುಕುವ ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಗಲ್ಲಿ-ಗಲ್ಲಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ದೊರೆಯತೊಡಗಿದವು. ಜೀನ್ಸ್, ಟಿ-ಶರ್ಟ್, ಮಿಡ್ಡಿ, ಮ್ಯಾಕ್ಸಿ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಮಾದರಿಯ ಬಟ್ಟೆಗಳು ಸುಲಭವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಾದವು. ಬಟ್ಟೆ ಖರೀದಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಫ್ಯಾಷನ್ ಮತ್ತು ಜೀವನಶೈಲಿಯ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗತೊಡಗಿತು. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಹಜವಾಗಿದ್ದ ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತೊಬ್ಬರಿಗೆ ನೀಡುವ, ಮರುಬಳಕೆ ಮಾಡುವ ಸಂಪ್ರದಾಯ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಯಿತು. ಇಂದು ಸಮಸ್ಯೆ ಏನೆಂದರೆ—ನಾವು ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಆದರೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ವಿಲೇವಾರಿ ಮಾಡುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲ. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಬಳಸಲಾಗದ ಬಟ್ಟೆಗಳು ಕೂಡ ಕಸದ ರಾಶಿಯ ಭಾಗವಾಗುತ್ತಿವೆ.

“ನಮ್ಮ ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಯಾರು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ?”

ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಸಾವಿರಾರು ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುಶಃ ಯಾರೂ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಯೋಚಿಸದ ಈ ಸರಳ ಪ್ರಶ್ನೆಯೇ ಇಬ್ಬರು ಯುವ ಉದ್ಯಮಿಗಳ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಕಾಗದ, ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್, ಲೋಹದಂತಹ ಒಣ ತ್ಯಾಜ್ಯವನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಿವೆ. ಮನೆ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಬರುವ ಕಸದ ಸಂಗ್ರಹ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೂ ಇದೆ. ಆದರೆ ವಾರ್ಡ್‌ರೋಬ್‌ ತುಂಬಿಕೊಂಡಿರುವ ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಏನು ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸ್ಪಷ್ಟ ಉತ್ತರವೇ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದೇ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಇಬ್ಬರು ಯುವಕರು—ಪ್ರಸಾದ್ ಲಿಂಗವಾರ್ ಮತ್ತು ನಚಿಕೇತ್ ಆಚಾರ್ಯ—ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ‘ಕಸ’ವಾಗಿ ನೋಡುವ ಬದಲು ಅದನ್ನು ಮತ್ತೆ ಆರ್ಥಿಕ ಮೌಲ್ಯ ಹೊಂದಿರುವ ಸಂಪನ್ಮೂಲವನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಆರಂಭಿಸಿದರು.

ಆ ಪ್ರಯತ್ನದ ಫಲವೇ ‘NoKasa’

‘ಕಸ’ ಎಂಬ ಕನ್ನಡ ಪದವನ್ನೇ ಹೆಸರಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ NoKasa, ಇಂದು ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಬಟ್ಟೆ ತ್ಯಾಜ್ಯ ಸಂಗ್ರಹ, ಮರುಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಸರ್ಕ್ಯುಲರ್ ಫ್ಯಾಷನ್‌ಗೆ ಹೊಸ ಮಾದರಿಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿರುವ ಸ್ಟಾರ್ಟ್‌ಅಪ್ ಆಗಿದೆ. ಕಂಪನಿಯು 2024ರಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ನೋಂದಾಯಿತವಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರಸಾದ್ ಲಿಂಗವಾರ್ ಮತ್ತು ನಚಿಕೇತ್ ನಾಗರಾಜ್ ಆಚಾರ್ಯ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಬೆಂಗಳೂರಿನ ವಾರ್ಡ್‌ರೋಬ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ‘ಕಾಣದ ಕಸ’

ಬೆಂಗಳೂರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಭಾರತದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ರಾಜಧಾನಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ನಗರಗಳೊಂದಿಗೆ ಬರುವ ಮತ್ತೊಂದು ಸವಾಲು ತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆ. ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್, ಆಹಾರ ತ್ಯಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಇ-ವೇಸ್ಟ್ ಬಗ್ಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಚರ್ಚೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಟೆಕ್ಸ್‌ಟೈಲ್ ತ್ಯಾಜ್ಯ ಬಹಳಷ್ಟು ಬಾರಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬರುವುದೇ ಇಲ್ಲ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಸುಮಾರು 7.1ರಿಂದ 7.8 ಮಿಲಿಯನ್ ಟನ್‌ಗಳಷ್ಟು ಟೆಕ್ಸ್‌ಟೈಲ್ ತ್ಯಾಜ್ಯ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಅಂದಾಜುಗಳಿವೆ. ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಧರಿಸಬಹುದಾದವುಗಳೂ ಇರುತ್ತವೆ; ಕೆಲವು ದುರಸ್ತಿ ಮಾಡಿ ಬಳಸಬಹುದಾಗಿರುತ್ತವೆ; ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಮರುಬಳಕೆ ಅಥವಾ ಮರುಸಂಸ್ಕರಣೆ ಮಾಡಬಹುದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಸರಿಯಾದ ಸಂಗ್ರಹ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಅವುಗಳ ಅಂತಿಮ ತಾಣ ಲ್ಯಾಂಡ್‌ಫಿಲ್ ಅಥವಾ ಅನೌಪಚಾರಿಕ ತ್ಯಾಜ್ಯ ಸರಪಳಿಯಾಗಬಹುದು.

ಇಬ್ಬರು ರೂಮ್‌ಮೇಟ್‌ಗಳಿಂದ ಆರಂಭವಾದ ಆಲೋಚನೆ

ಪ್ರಸಾದ್ ಲಿಂಗವಾರ್ ಮತ್ತು ನಚಿಕೇತ್ ಆಚಾರ್ಯ ಕೇವಲ ಉದ್ಯಮಿಗಳಲ್ಲ; ಅವರು ಹಾಸ್ಟೆಲ್ ಸ್ನೇಹಿತರು ಮತ್ತು ನಂತರ ವ್ಯವಹಾರ ಪಾಲುದಾರರಾದವರು. ಪುಣೆಯ ವಿಶ್ವಕರ್ಮ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿಯ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಪದವೀಧರರಾದ ಪ್ರಸಾದ್ ಲಿಂಗವಾರ್ ಕೆಲಸಕ್ಕಾಗಿ ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದರು. ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ಅವರು ಹಿಂದೆ ತಮ್ಮದೇ ಉದ್ಯಮವನ್ನೂ ಆರಂಭಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಹತ್ತಿರದಿಂದ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಆರಂಭಿಸಿದಾಗ, ದೊಡ್ಡ ಯಂತ್ರ ಅಥವಾ ದುಬಾರಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ಸರಿಯಾದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಜನರಿಗೆ ಸುಲಭವಾದ ಪರಿಹಾರ ಬೇಕು ಎಂಬುದು ಅವರಿಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಯಿತು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದ್ದ ಈ ಇಬ್ಬರು, ವಿವಿಧ Material Recovery Facilities ಮತ್ತು ತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿರ್ವಹಣಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂವಹನ ನಡೆಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರ ಗಮನ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಟೆಕ್ಸ್‌ಟೈಲ್ ತ್ಯಾಜ್ಯದತ್ತ ತಿರುಗಿತು.

‘ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆ ಯಾರಿಗೆ ಬೇಕು?’ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರ

ಬೆಂಗಳೂರಿನ ನಿವಾಸಿಯೊಬ್ಬರಿಗೆ ಹಳೆಯ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಿದ್ದರೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಮಾರಲು ಸುಲಭ. ಕಾರ್ಡ್‌ಬೋರ್ಡ್, ಲೋಹದ ಸ್ಕ್ರ್ಯಾಪ್ ಅಥವಾ ಕೆಲವು ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್‌ಗಳಿಗೂ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಇದೆ. ಆದರೆ ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆ? ಇದೇ NoKasa ಗುರುತಿಸಿದ ದೊಡ್ಡ ಅಂತರ. ಜನರಿಗೆ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಎಸೆಯಲು ಇಷ್ಟವಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಯಾರಿಗೆ ಕೊಡಬೇಕು, ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಮರುಬಳಕೆ ಆಗುತ್ತದೆಯೇ, ಯಾರಾದರೂ ಮನೆಗೆ ಬಂದು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಾರೆಯೇ ಎಂಬ ಅನುಮಾನಗಳಿದ್ದವು. ಹೀಗಾಗಿ NoKasa ಒಂದು ಸರಳ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟಿತು: “ನೀವು ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಿ; ನಾವು ಅದಕ್ಕೆ ಎರಡನೇ ಬದುಕು ಹುಡುಕುತ್ತೇವೆ.”

ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಬಿನ್‌ನಿಂದ ಮನೆ ಬಾಗಿಲಿನ ಸಂಗ್ರಹದವರೆಗೆ

NoKasa ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ವಸತಿ ಸಮುದಾಯಗಳಲ್ಲಿ Smart Bins ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಪ್ರಯೋಗ ನಡೆಸಿತು. ಕಂಪನಿಯ ಅಧಿಕೃತ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಬಿನ್‌ಗಳು ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕೊಡುಗೆಯ ಪರಿಸರ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನೂ ಹೊಂದಿವೆ. Cashback ಮತ್ತು impact tracking ಮುಂತಾದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳನ್ನೂ NoKasa ಪರಿಚಯಿಸಿದೆ. ನಂತರ ಮಾದರಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಸುಧಾರಿಸಿತು. ನವೆಂಬರ್ 2025ರಿಂದ ಮನೆ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಬಂದು ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ಸೇವೆಯನ್ನು NoKasa ಆರಂಭಿಸಿತು. ಇದರಿಂದ ಜನರಿಗೆ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಎಲ್ಲಿಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಬೇಕು ಎಂಬ ಸಮಸ್ಯೆಯೇ ಉಳಿಯಲಿಲ್ಲ.

ಬಟ್ಟೆ ಕೊಟ್ಟರೆ ಹಣವೂ ಸಿಗುತ್ತದೆ!

NoKasa ಮಾದರಿಯ ಮತ್ತೊಂದು ಕುತೂಹಲಕಾರಿ ಅಂಶವೆಂದರೆ ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆಗೆ ಹಣ ನೀಡುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಲಭ್ಯವಿರುವ 2026ರ ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಬಳಕೆದಾರರು ತಮ್ಮ ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಅಥವಾ ದಾನ ಮಾಡಲು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದರೆ ₹20 ಪ್ರತಿ ಕೆ.ಜಿ. ಎಂಬ ದರದಲ್ಲಿ ಪಾವತಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮನೆ ಬಾಗಿಲಿನ pickup ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರೆ ₹50 pickup fee ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ದಾನ ಮಾಡುವವರು pickup ಶುಲ್ಕವಿಲ್ಲದೆ ಸೇವೆ ಪಡೆಯಬಹುದು ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.  ಇದರ ಉದ್ದೇಶ ಕೇವಲ ಜನರಿಗೆ ಹಣ ಕೊಡುವುದಲ್ಲ. “ಬಟ್ಟೆ ಕಸವಲ್ಲ; ಅದು ಇನ್ನೂ ಮೌಲ್ಯ ಹೊಂದಿರುವ ಸಂಪನ್ಮೂಲ” ಎಂಬ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಬೆಳೆಸುವುದು.

ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಬಟ್ಟೆಗಳು ಮುಂದೆ ಏನಾಗುತ್ತವೆ?

ಇದು NoKasa ಮಾದರಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ ಭಾಗ. ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ನಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಕಗ್ಗದಾಸಪುರ ವೇರ್ ಹೌಸ್  (Kaggadasapura warehouse) ನಲ್ಲಿ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ವರದಿಗಳು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ. ಉತ್ತಮ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಮರುಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾನಿಗೊಳಗಾದ ಅಥವಾ ಧರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಮರುಬಳಕೆ, recycling, upcycling ಅಥವಾ downcycling ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ, ಬಟ್ಟೆ ಒಂದು ಬಿನ್‌ಗೆ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲೇ ಕಥೆ ಮುಗಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಅದರ ನಂತರವೂ ಒಂದು ಹೊಸ ಪಯಣ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ.

23 ಟನ್ ಬಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಎರಡನೇ ಅವಕಾಶ!

NoKasa ತನ್ನ ಇತ್ತೀಚಿನ ಪ್ರಗತಿಯ ಕುರಿತು ಹಂಚಿಕೊಂಡಿರುವ ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಇದುವರೆಗೆ 23 ಟನ್‌ಗಳಷ್ಟು ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಭೂಮಿಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಹೋಗುವುದರಿಂದ ತಡೆದಿದೆ. ಇದು ಸುಮಾರು ಒಂದು ಲಕ್ಷದಷ್ಟು ಬಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಸಮಾನ ಎಂದು ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಪ್ರಸಾದ್ ಲಿಂಗವಾರ್ ಅವರ LinkedIn ಪೋಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 60–70% ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಮರುಬಳಕೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಇನ್ನೊಂದು 2026ರ ವರದಿ ಪ್ರಕಾರ, ಮೇ 2025ರಿಂದ 20 ಟನ್‌ಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 15 ಟನ್‌ಗಳನ್ನು ಮರುಬಳಕೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಉಳಿದವುಗಳನ್ನು recycling, upcycling ಅಥವಾ downcyclingಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಿಷಯ ಗಮನಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ: 20 ಟನ್ ಎಂದರೆ 20,000 ಕೆಜಿ. ಅಂದರೆ, ಸಾವಿರಾರು ಕುಟುಂಬಗಳ ವಾರ್ಡ್‌ರೋಬ್‌ಗಳಿಂದ ಹೊರಬಂದ ಬಟ್ಟೆಗಳು ಕಸದ ಗುಡ್ಡ ಸೇರುವ ಬದಲು ಮತ್ತೆ ಬಳಕೆಗೆ ಬಂದಿವೆ.

NoKasa ನಿಜವಾದ ‘ಸರ್ಕ್ಯುಲರ್ ಎಕಾನಮಿ’ ಮಾದರಿ

ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮಾದರಿ ಹೀಗಿರುತ್ತದೆ: ಖರೀದಿ → ಬಳಕೆ → ಬಿಸಾಡುವುದು → ಲ್ಯಾಂಡ್‌ಫಿಲ್ ಆದರೆ NoKasa ರೂಪಿಸುತ್ತಿರುವ ಮಾದರಿ: ಖರೀದಿ → ಬಳಕೆ → ಸಂಗ್ರಹ → ವಿಂಗಡಣೆ → ಮರುಬಳಕೆ → ಮರುಮಾರಾಟ / Recycling → ಹೊಸ ಉತ್ಪನ್ನ ಇದನ್ನೇ Circular Economy ಎಂದು ಕರೆಯಬಹುದು. ಇದರ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಯೋಜನವೆಂದರೆ ಹೊಸ ಬಟ್ಟೆ ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ ಬೇಕಾಗುವ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಮೇಲಿನ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ.

ಕಸದ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ‘ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಮಸ್ಯೆ’ಯಾಗಿ ನೋಡಿದ ಇಬ್ಬರು

NoKasa ಕಥೆಯಲ್ಲಿನ ಮತ್ತೊಂದು ಆಸಕ್ತಿದಾಯಕ ಅಂಶವೆಂದರೆ ಸಂಸ್ಥಾಪಕರ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಹಿನ್ನೆಲೆ. ಪ್ರಸಾದ್ ಲಿಂಗವಾರ್ ಟೆಕ್ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದವರು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಆಧಾರಿತ ಪರಿಹಾರ ಹುಡುಕುವ ಪ್ರಯತ್ನವೇ ಅವರ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಇಳಿದು ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ನಂತರ ಒಂದು ಮಹತ್ವದ ಪಾಠ ಕಲಿತರು: ಎಲ್ಲ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ದುಬಾರಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವೇ ಪರಿಹಾರವಲ್ಲ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸರಿಯಾದ ಸಂಗ್ರಹ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಸರಿಯಾದ sorting, ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ಮತ್ತು ಜನರಿಗೆ ಅನುಕೂಲಕರ ಸೇವೆಯೇ ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ತರಬಹುದು. NoKasa ಆಲೋಚನೆಯ ವಿಶೇಷತೆಯೂ ಇದೇ.

ಮುಂದಿನ ಹೆಜ್ಜೆ ಏನು?

NoKasa ಈಗ ಕೇವಲ ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆ ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಉಳಿಯಲು ಬಯಸುವುದಿಲ್ಲ. ಇತ್ತೀಚಿನ ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಕಂಪನಿ washing, repairing ಮತ್ತು dyeing ಮೂಲಕ ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಪುನರ್‌ನವೀಕರಿಸುವ refurbishment centre ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ online thrift platform ಮೂಲಕ ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಮರುಬಳಕೆ ಮಾಡಿದ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ತಲುಪಿಸುವ ಯೋಜನೆಯೂ ಇದೆ.  ಅದರರ್ಥ, ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ NoKasaಯ ಮಾದರಿ: ಸಂಗ್ರಹ → Sorting → Repair → Refurbish → Resell → Recycle ಎಂಬ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸರ್ಕ್ಯುಲರ್ ಸರಪಳಿಯಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.

‘ನೋ ಕಸ’ದ ಕಲ್ಪನೆ ನಿಜಕ್ಕೂ ಹೊಸದೇನಲ್ಲ!

ಆದರೆ ‘NoKasa’ ಅಥವಾ ‘ನೋ ಕಸ’ ಎಂಬ ಆಲೋಚನೆಯ ಮೂಲತತ್ವವನ್ನು ನೋಡಿದರೆ, ಅದು ನಮ್ಮ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹೊಸದೇನೂ ಅಲ್ಲ. ನಮ್ಮ ಬಾಲ್ಯದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಮನೆಗಳ ಮುಂದೆ ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಂ ಅಥವಾ ಸ್ಟೀಲ್ ಪಾತ್ರೆಗಳು, ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಮಾರಲು ಸೈಕಲ್ ಅಥವಾ ತಳ್ಳುಗಾಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತಿದ್ದ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳನ್ನು ನಾವು ನೋಡಿದ್ದೇವೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ವಸ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನೂ ವಿನಿಮಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು.

ನಾವು ಕೊಟ್ಟ ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಅವರು ಚೆನ್ನಾಗಿ ತೊಳೆದು, ಇಸ್ತ್ರಿ ಮಾಡಿ, ವಾರಾಂತ್ಯದ ಸಂತೆಯಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಸ್ಥಳೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಕೂಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಹಾಗೂ ಅಗತ್ಯವಿರುವವರಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದುದನ್ನೂ ನೋಡಿದ್ದೇವೆ. ಅಂದರೆ, ಆಗಲೇ ‘ಬಳಸಿ ಬಿಸಾಡುವುದು’ ಬದಲಿಗೆ ‘ಬಳಸಿ–ಮರುಬಳಸಿ–ಮತ್ತೊಬ್ಬರಿಗೆ ಉಪಯೋಗವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು’ ಎಂಬ ಸರಳವಾದ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯೊಂದು ನಮ್ಮ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿತ್ತು. ವ್ಯತ್ಯಾಸವೆಂದರೆ ಆಗ ಅದು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ, ಅನೌಪಚಾರಿಕವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಇಂದು ಅದೇ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗೆ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಸಂಗ್ರಹಣೆ, ವಿಂಗಡಣೆ, ಮರುಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಉದ್ಯಮಶೀಲತೆಯ ಸ್ಪರ್ಶ ದೊರೆತಿದೆ.

ನಾಗರೀಕರಾಗಿ ನಮ್ಮ ಜವಾಬ್ಧಾರಿ ಏನು?

ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ವಾರ್ಡ್‌ರೋಬ್‌ನಲ್ಲೂ ಬಹುಶಃ ತಿಂಗಳುಗಳಿಂದ ಬಳಸದ ಬಟ್ಟೆಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ಬಟ್ಟೆಗಳು:

• ಇನ್ನೂ ಧರಿಸಲು ಯೋಗ್ಯವಾಗಿರಬಹುದು;
• ಸ್ವಲ್ಪ ದುರಸ್ತಿ ಮಾಡಿದರೆ ಮತ್ತೆ ಬಳಸಬಹುದು;
• ಮತ್ತೊಂದು ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಬಹುದು;
• ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹಾಳಾಗಿದ್ದರೆ recyclingಗೆ ಹೋಗಬಹುದು.

ಆದರೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಸದೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಸಿದ ಕ್ಷಣದಿಂದ ಅವುಗಳ ಮೌಲ್ಯ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಮುಂದಿನ ಬಾರಿ ವಾರ್ಡ್‌ರೋಬ್ ಕ್ಲೀನ್ ಮಾಡುವಾಗ, “ಇದನ್ನು ಎಲ್ಲಿ ಎಸೆಯಲಿ?” ಎಂದು ಕೇಳುವ ಬದಲು, “ಇದಕ್ಕೆ ಇನ್ನೊಂದು ಬದುಕು ಕೊಡಬಹುದೇ?” ಎಂದು ಕೇಳುವುದು ಉತ್ತಮ.

ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಕಸದ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ‘NoKasa’ ಹೇಳುತ್ತಿರುವ ದೊಡ್ಡ ಸಂದೇಶ

NoKasaಯ ಕಥೆ ಕೇವಲ ಇಬ್ಬರು ಯುವಕರು ಆರಂಭಿಸಿದ ಸ್ಟಾರ್ಟ್‌ಅಪ್‌ನ ಕಥೆಯಲ್ಲ.

ಇದು ಒಂದು ನಗರದ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿ, ಅದರೊಳಗಿನ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಆದರೆ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಭಾಗವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ, ಅದಕ್ಕೆ ವ್ಯವಹಾರ + ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ + ಪರಿಸರ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ ಪರಿಹಾರ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವ ಕಥೆ. ಪ್ರಸಾದ್ ಲಿಂಗವಾರ್ ಮತ್ತು ನಚಿಕೇತ್ ಆಚಾರ್ಯ ಅವರು ಆರಂಭಿಸಿದ ಈ ಪ್ರಯತ್ನ ಈಗಾಗಲೇ 23 ಟನ್‌ಗಳಷ್ಟು ಬಟ್ಟೆಗೆ ಲ್ಯಾಂಡ್‌ಫಿಲ್ ಬದಲು ಎರಡನೇ ಅವಕಾಶ ನೀಡಿದೆ ಎಂಬುದು ಗಮನಾರ್ಹ ಸಾಧನೆ.  ಇದು ಇನ್ನೂ ದೊಡ್ಡದಾಗಬೇಕಾದರೆ ಒಂದು ವಿಷಯ ಅಗತ್ಯ: ಜನರು ತಮ್ಮ ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಕಸ ಎಂದು ನೋಡುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಬೇಕು. ಏಕೆಂದರೆ ನಮ್ಮ ವಾರ್ಡ್‌ರೋಬ್‌ನಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ಬೇಡವಾದ ಒಂದು ಹಳೆಯ ಅಂಗಿ, ಮತ್ತೊಬ್ಬರಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಬಟ್ಟೆಯಾಗಿರಬಹುದು. ಮತ್ತೊಂದು ಹಳೆಯ ಜೀನ್ಸ್, ಹೊಸ ಉತ್ಪನ್ನದ ಕಚ್ಚಾ ವಸ್ತುವಾಗಿರಬಹುದು. ಮತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹಾಳಾದ ಒಂದು ಬಟ್ಟೆಯ ತುಂಡು ಕೂಡ ಸರಿಯಾದ recycling ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೂಲಕ ಮತ್ತೊಂದು ಉಪಯುಕ್ತ ರೂಪ ಪಡೆಯಬಹುದು.

ಕೊನೆಯ ಮಾತು

ಬೆಂಗಳೂರು ನಗರವನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛವಾಗಿಡುವುದು ಕೇವಲ ಸರ್ಕಾರದ ಅಥವಾ BBMPಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಅಲ್ಲ. ನಮ್ಮ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ನಾವು ಕಸವನ್ನು ಹೇಗೆ ನೋಡುತ್ತೇವೆ ಎಂಬುದರಿಂದಲೇ ನಗರದ ತ್ಯಾಜ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಭವಿಷ್ಯ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. NoKasa ಒಂದು ಸರಳ ಸಂದೇಶ ನೀಡುತ್ತದೆ: “ನಿಮಗೆ ಕಸವಾಗಿರುವುದು, ಭೂಮಿಗೆ ಕಸವಾಗಬೇಕೆಂದಿಲ್ಲ.” ನಮ್ಮ ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆಗೆ ಒಂದು ಹೊಸ ಬದುಕು ನೀಡುವ ಮೂಲಕ, ನಾವು ನಮ್ಮ ವಾರ್ಡ್‌ರೋಬ್ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ—ನಮ್ಮ ನಗರವನ್ನೂ ಸ್ವಲ್ಪ ಹಸಿರಾಗಿಸಬಹುದು. ಹಳೆಯ ಬಟ್ಟೆ ಬಿಸಾಡುವ ಮುನ್ನ… ಒಮ್ಮೆ NoKasa ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ! NoKasa ಅಧಿಕೃತ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್: nokasa.co

ಸೂಚನೆ: ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿರುವ ಇತ್ತೀಚಿನ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು 2026ರಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದ NoKasa ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮಾಹಿತಿಗಳು ಮತ್ತು ಮಾಧ್ಯಮ ವರದಿಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿವೆ. ಸಂಗ್ರಹದ ಪ್ರಮಾಣ ಮತ್ತು ಸೇವಾ ದರಗಳು ಕಾಲಾನುಗುಣವಾಗಿ ಬದಲಾಗಬಹುದ