ಸೌಭಾಗ್ಯ, ದಾಂಪತ್ಯ ನಿಷ್ಠೆ ಮತ್ತು ಮಂಗಳಗೌರಿಯ ಕೃಪೆಯ ಕಥೆ
ಶ್ರಾವಣ ಮಾಸವೆಂದರೆ ಹಬ್ಬಗಳ ಸಾಲು. ಅದರಲ್ಲೂ ಮದುವೆಯಾದ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಈ ಮಾಸದ ಸಂಭ್ರಮವೇ ವಿಶೇಷ. ತವರು ಮನೆಗೆ ಬಂದ ಮಗಳನ್ನು ತಾಯಿ ಎಣ್ಣೆ ಹಚ್ಚಿ, ಅಭ್ಯಂಗ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಿ, ಜಡೆಗೆ ಹೂವು ಮುಡಿಸಿ, ರೇಷ್ಮೆ ಸೀರೆ ಉಡಿಸಿ, ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ ಮಂಗಳಗೌರಿ ವ್ರತಕ್ಕೆ ಕೂರಿಸುವುದು ತಾಯಿಯ ಪಾಲಿಗೆ ಮರೆಯಲಾಗದ ಸಂತೋಷ.
ಮಗಳ ಪಾಲಿಗೆ ಅದು ಕೇವಲ ಪೂಜೆಯಲ್ಲ;
ತವರಿನ ಪ್ರೀತಿ, ತಾಯಿಯ ಮಮತೆ, ದಾಂಪತ್ಯದ ಶುಭಕಾಂಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬದ ಆಶೀರ್ವಾದಗಳ ಸಂಗಮ.
ಸಂಜೆ ಸುಮಂಗಲಿಯರನ್ನು ಕುಂಕುಮಕ್ಕೆ ಕರೆದು, ಅರಿಶಿನ–ಕುಂಕುಮ, ತಾಂಬೂಲ, ಬಾಳೆಹಣ್ಣು, ಕೋಸಂಬರಿ, ರವಿಕೆ–ಖಣ ನೀಡಿ, ಅವರ ಆಶೀರ್ವಾದ ಪಡೆಯುವ ಸಂಪ್ರದಾಯವೂ ಮಂಗಳಗೌರಿ ವ್ರತದ ಸೊಬಗು.
ಇಂತಹ ಮಂಗಳಕರ ವ್ರತದ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಧರ್ಮರಾಜನಿಗೆ ವಿವರಿಸಿದ ಕಥೆಯೇ ಮಂಗಳಗೌರಿ ವ್ರತಕಥೆ.
ಧರ್ಮರಾಜನ ಪ್ರಶ್ನೆ
ಒಮ್ಮೆ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಧರ್ಮರಾಜನ ಅರಮನೆಗೆ ಬಂದನು. ಧರ್ಮರಾಜನು ಪರಮಾತ್ಮನನ್ನು ಅರ್ಘ್ಯ–ಪಾದ್ಯಾದಿಗಳಿಂದ ಸತ್ಕರಿಸಿ, ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕೂರಿಸಿ ಹೀಗೆ ಕೇಳಿದನು:
> “ಭಗವಂತನೇ, ನಿನ್ನಿಂದ ಅನೇಕ ಧರ್ಮಕಥೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದ್ದೇನೆ. ಆದರೆ ಸಂತಾನಭಾಗ್ಯ, ದೀರ್ಘ ಸೌಭಾಗ್ಯ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬದ ಮಂಗಳವನ್ನು ನೀಡುವ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವ್ರತವೊಂದನ್ನು ತಿಳಿಸು.”
ಆಗ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಮಂಗಳಗೌರಿ ವ್ರತದ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದನು.
ಧರ್ಮಪಾಲ ವರ್ತಕನ ಕಥೆ
ಹಿಂದೆ ಕುಂಡಿನಿ ಪುರ ಎಂಬ ನಗರದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಪಾಲನೆಂಬ ಶ್ರೀಮಂತ ವರ್ತಕನಿದ್ದನು. ಅವನು ಧಾರ್ಮಿಕನೂ, ದೇವ–ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯುಳ್ಳವನೂ ಆಗಿದ್ದನು.
ಆದರೆ ಅವನಿಗೆ ಒಂದು ಕೊರತೆ ಮಾತ್ರ ಕಾಡುತ್ತಿತ್ತು—ಸಂತಾನವಿರಲಿಲ್ಲ.
ಅವನ ಮನೆಗೆ ಪ್ರತಿದಿನ ವಿಭೂತಿ–ರುದ್ರಾಕ್ಷ ಧರಿಸಿದ ಒಬ್ಬ ಸನ್ಯಾಸಿ ಭಿಕ್ಷೆಗಾಗಿ ಬರುತ್ತಿದ್ದನು. ಧರ್ಮಪಾಲನ ಪತ್ನಿ ಭಿಕ್ಷೆ ನೀಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೂ ಸನ್ಯಾಸಿಯು ಸ್ವೀಕರಿಸದೆ ಹೊರಟು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದನು.
ಇದರಿಂದ ಆಕೆಗೆ ಬಹಳ ನೋವಾಯಿತು.
ಅವಳು ವಿಷಯವನ್ನು ಪತಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದಾಗ ಧರ್ಮಪಾಲನು,
“ನಾಳೆ ಅವರು ಬಂದಾಗ ಕೈತುಂಬ ಚಿನ್ನದ ನಾಣ್ಯಗಳನ್ನು ಅವರ ಜೋಳಿಗೆಗೆ ಹಾಕು.”ಎಂದನು.
ಮರುದಿನ ಹಾಗೆಯೇ ಮಾಡಿದಾಗ ಸನ್ಯಾಸಿಯು ಕೋಪಗೊಂಡು,
“ನಿನಗೆ ಪುತ್ರಭಾಗ್ಯ ಇರದಿರಲಿ!”ಎಂದು ಶಪಿಸಿದನು.
ಭಯಗೊಂಡ ಧರ್ಮಪಾಲನ ಪತ್ನಿ ಕ್ಷಮೆ ಕೇಳಿ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ವಿಚಾರಿಸಿದಳು.
ಆಗ ಸನ್ಯಾಸಿಯು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು:
> “ನಿನ್ನ ಪತಿ ಕಪ್ಪು ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿ, ಕಪ್ಪು ಕುದುರೆಯ ಮೇಲೆ ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಲಿ. ಕುದುರೆ ಎಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಮುಗ್ಗರಿಸುವುದೋ ಅಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಅಗೆದು ನೋಡಲಿ. ಅಲ್ಲಿ ಸರ್ವಮಂಗಳಾದೇವಿಯ ದೇವಾಲಯವಿದೆ. ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ದೇವಿಯನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿದರೆ ಶಾಪವಿಮೋಚನೆಯಾಗಿ ಸಂತಾನಭಾಗ್ಯ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.”
ಎಂದು ಹೇಳಿ ಅದೃಶ್ಯನಾದನು.
ಸರ್ವಮಂಗಳೆಯ ದರ್ಶನ
ಮರುದಿನ ಧರ್ಮಪಾಲನು ಸನ್ಯಾಸಿಯ ಸೂಚನೆಯಂತೆ ಹೊರಟನು.
ಕುದುರೆ ಒಂದು ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ನಿಂತು ಮುಗ್ಗರಿಸಿತು.
ಅಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಅಗೆದಾಗ ಒಂದು ಸುಂದರವಾದ ದೇಗುಲ ಗೋಚರಿಸಿತು.
ಧರ್ಮಪಾಲನು ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ಪೂಜಾ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸರ್ವಮಂಗಳಾದೇವಿಗೆ ಷೋಡಶೋಪಚಾರ ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದನು.
ಅವನ ಭಕ್ತಿಗೆ ಮೆಚ್ಚಿದ ದೇವಿಯು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷಳಾಗಿ,
“ನಿನ್ನ ಭಕ್ತಿಗೆ ಸಂತುಷ್ಟಳಾಗಿದ್ದೇನೆ. ನಿನಗೆ ಬೇಕಾದ ವರವನ್ನು ಕೇಳು.”ಎಂದಳು.
ಧರ್ಮಪಾಲನು,
> “ತಾಯಿ, ನನಗೆ ಐಶ್ವರ್ಯದ ಕೊರತೆಯಿಲ್ಲ. ನನಗೆ ಸಂತಾನಭಾಗ್ಯವನ್ನು ಕರುಣಿಸು.”
ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿದನು.
ದೇವಿಯು,
“ಅಲ್ಪಾಯುಷ್ಯದ ಸುಂದರ ಪುತ್ರ ಬೇಕೋ? ಅಥವಾ ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯದ ಸಂತಾನ ಬೇಕೋ?ಎಂದು ಕೇಳಿದಳು.
ಧರ್ಮಪಾಲನು,
“ತಾಯಿ, ಸುಂದರ ಪುತ್ರನೇ ಬೇಕು. ನಿನ್ನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಅವನ ಆಯುಷ್ಯವೂ ವೃದ್ಧಿಯಾಗಲಿ.”ಎಂದು ಕೇಳಿದನು.
ದೇವಿಯು “ತಥಾಸ್ತು” ಎಂದಳು.
ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣಿನ ಪ್ರಸಂಗ
ನಂತರ ದೇವಿಯು ಒಂದು ಗಣಪತಿ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ತೋರಿಸಿ, ಅದರ ಮೇಲೆ ಹತ್ತಿ ಕಾಣುವ ಮಾವಿನ ಮರದಲ್ಲಿರುವ ಹಣ್ಣನ್ನು ಪತ್ನಿಗೆ ನೀಡಿದರೆ ಪುತ್ರಭಾಗ್ಯ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದಳು.
ಧರ್ಮಪಾಲನು ಗಣಪತಿಯ ಮೇಲೆ ಹತ್ತಿ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಕಿತ್ತುಕೊಂಡನು.
ಆದರೆ ದುರಾಸೆಯಿಂದ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಹತ್ತಿ ಇಳಿದನು.
ಅವನ ಈ ವರ್ತನೆಯಿಂದ ಗಣಪತಿಯು ಕೋಪಗೊಂಡು,
> “ನೀನು ದುರಾಸೆಯಿಂದ ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಪುನಃ ಪುನಃ ಹತ್ತಿರುವುದರಿಂದ, ನಿನ್ನ ಮಗನಿಗೆ ಹದಿನಾರನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸರ್ಪದೋಷದ ಅಪಾಯ ಎದುರಾಗಲಿ.”
ಎಂದು ಶಾಪ ನೀಡಿದನು.
ಧರ್ಮಪಾಲನು ದುಃಖಪಟ್ಟರೂ ದೇವಿಯ ವರದಿಂದ ಪುತ್ರನಾಗಲಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಹಣ್ಣನ್ನು ಪತ್ನಿಗೆ ಕೊಟ್ಟನು.
ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಅವರಿಗೆ ಸುಂದರವಾದ ಗಂಡು ಮಗು ಜನಿಸಿತು. ಅವನಿಗೆ ಶಿವ ಎಂದು ನಾಮಕರಣ ಮಾಡಿದರು.
ಶಿವನ ವಿವಾಹದ ಪ್ರಯಾಣ
ಶಿವನು ಬೆಳೆದು ವಿವಾಹಯೋಗ್ಯನಾದನು.
ತಾಯಿ ಮದುವೆ ಮಾಡಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದಾಗ ಧರ್ಮಪಾಲನು ಮೊದಲು ಕಾಶಿಯಾತ್ರೆ ಮಾಡಿ ಬರಲಿ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿದನು.
ಶಿವನು ತನ್ನ ಸೋದರಮಾವನೊಂದಿಗೆ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಗೆ ಹೊರಟನು.
ಪ್ರಯಾಣದಲ್ಲಿ ಅವರು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾ ನಗರಕ್ಕೆ ಬಂದರು.
ಅಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಬಾಲಕಿಯರು ಆಟವಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.
ಅವರಲ್ಲಿ ಸುಶೀಲೆ ಎಂಬ ಬಾಲಕಿಯನ್ನು ಮತ್ತೊಬ್ಬಳು ಕೆಣಕಿದಾಗ ಸುಶೀಲೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಳು:
“ನನ್ನನ್ನು ಕೆಟ್ಟದಾಗಿ ಬೈದರೂ ನನಗೇನೂ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ನನ್ನ ತಾಯಿ ಮಂಗಳಗೌರಿ ವ್ರತವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. ಆ ವ್ರತದ ಮಹಿಮೆಯಿಂದ ನಮ್ಮ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೌಭಾಗ್ಯ ಕಾಪಾಡಲ್ಪಡುತ್ತದೆ”ಎಂಬ ಈ ಮಾತು ಶಿವನ ಸೋದರಮಾವನ ಕಿವಿಗೆ ಬಿತ್ತು.
“ಇಂತಹ ಮಂಗಳವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸುವ ಮನೆಯ ಮಗಳು ನಮ್ಮ ಶಿವನಿಗೆ ಯೋಗ್ಯಳು.”
ಎಂದುಕೊಂಡನು.
ಶಿವ–ಸುಶೀಲೆಯ ವಿವಾಹ
ಸುಶೀಲೆಯ ತಂದೆ ಹರಿಯು ತನ್ನ ಮಗಳಿಗೆ ಯೋಗ್ಯ ವರ ದೊರಕಲಿ ಎಂದು ಶಿವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.
ಶಿವನ ಸೋದರಮಾವನು ಶಿವನ ವಿಗ್ರಹದ ಹಿಂದೆ ನಿಂತು, ಶಿವನ ವಾಣಿಯಂತೆ,
“ಇಲ್ಲಿ ವಾಸವಾಗಿರುವ ಶಿವನೆಂಬ ಯುವಕನಿಗೆ ನಿನ್ನ ಮಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟು ವಿವಾಹ ಮಾಡು.”
ಎಂದು ಹೇಳಿದನು.
ಅದನ್ನು ದೈವವಾಣಿ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದ ಹರಿಯು ಶಿವನೊಂದಿಗೆ ತನ್ನ ಮಗಳ ವಿವಾಹವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದನು.
ಮಂಗಳಗೌರಿಯ ಕೃಪೆ
ಒಂದು ರಾತ್ರಿ ಸುಶೀಲೆ ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಮಂಗಳಗೌರಿ ದೇವಿಯು ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಳು.
“ಸುಶೀಲೆ, ಎಚ್ಚರವಾಗು. ನಿನ್ನ ಪತಿಗೆ ಅಪಾಯ ಎದುರಾಗಲಿದೆ. ಭಯಪಡಬೇಡ. ಹಾಲನ್ನು ಒಂದು ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಇಡು. ಸರ್ಪವು ಹಾಲನ್ನು ಕುಡಿದು ಪಾತ್ರೆಯೊಳಗೆ ಸೇರಿದಾಗ ಅದನ್ನು ಬಿಗಿಯಾಗಿ ಮುಚ್ಚು.”
ಎಂದು ಸೂಚಿಸಿದಳು.
ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲೇ ದೊಡ್ಡ ಸರ್ಪವೊಂದು ಶಿವನ ಕಡೆಗೆ ಬರುತ್ತಿರುವುದು ಸುಶೀಲೆಗೆ ಕಾಣಿಸಿತು.
ಅವಳು ಧೈರ್ಯದಿಂದ ದೇವಿಯ ಮಾತಿನಂತೆ ನಡೆದುಕೊಂಡಳು.
ಸರ್ಪವು ಹಾಲನ್ನು ಕುಡಿದು ಪಾತ್ರೆಯೊಳಗೆ ಸೇರಿದಾಗ ಪಾತ್ರೆಯನ್ನು ಮುಚ್ಚಿದಳು.
ಹೀಗೆ ಮಂಗಳಗೌರಿಯ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಶಿವನ ಪ್ರಾಣ ಉಳಿಯಿತು.
ಬಾಗಿನದ ಮಹಿಮೆ
ಮುಂಜಾನೆ ಸುಶೀಲೆ ಮಂಗಳಗೌರಿ ಪೂಜೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ ತಾಯಿಗೆ ಬಾಗಿನ ನೀಡಿದಳು.
ಬಾಗಿನದಲ್ಲಿ ದೊರೆತ ಅಮೂಲ್ಯ ಹಾರವನ್ನು ತಾಯಿ ಮಗಳಿಗೆ ನೀಡಿದಳು.
ನಂತರ ನಡೆದ ಘಟನೆಯಲ್ಲಿ, ಶಿವನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಂದ ಈಶ್ವರನನ್ನು ಸುಶೀಲೆ ತನ್ನ ಪತಿ ಅಲ್ಲವೆಂದು ಗುರುತಿಸಿದಾಗ ಆ ರೂಪವು ಅಂತರ್ಧಾನವಾಯಿತು.
ಶಿವನು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದನೆಂಬುದು ಯಾರಿಗೂ ತಿಳಿಯಲಿಲ್ಲ.
ಆದರೆ ಸುಶೀಲೆಯ ಕುಟುಂಬವು ಅವನನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಾ ಅನ್ನದಾನ ಮತ್ತು ಧರ್ಮಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿತು
ಶಿವನಿಗೆ ಮರಣದ ಭಯ ಎದುರಾದ ಕ್ಷಣ
ಇತ್ತ ಶಿವನು ತನ್ನ ಸೋದರಮಾವನೊಂದಿಗೆ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆ ಮುಗಿಸಿ ಹಿಂದಿರುಗುತ್ತಿದ್ದನು.
ಒಂದು ದಿನ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಶಿವನಿಗೆ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆ ಉಂಟಾಗಿ ಅವನು ನೆಲಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದನು.
ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ನಂತರ ಎಚ್ಚೆತ್ತು,
“ಮಾವ! ಯಮದೂತರು ನನ್ನನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಲು ಬಂದಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಮಂಗಳಗೌರಿ ದೇವಿಯ ಕೃಪೆಯಿಂದ ಅವರು ಹಿಂದೆ ಸರಿದರು. ನನಗೆ ಪ್ರಾಣದಾನ ದೊರೆಯಿತು ಎಂದನು.
ಸೋದರಮಾವನಿಗೆ ಆಗ ಎಲ್ಲವೂ ಅರ್ಥವಾಯಿತು.
ಗಣಪತಿಯ ಶಾಪವೂ ಮಂಗಳಗೌರಿಯ ಕೃಪೆಯಿಂದ ನಿವಾರಣೆಯಾಯಿತು.
ಸುಶೀಲೆಯ ವ್ರತ
ಪ್ರತಿಷ್ಠಾ ನಗರಕ್ಕೆ ಮರಳಿದಾಗ ಶಿವ ಮತ್ತು ಅವನ ಸೋದರಮಾವರನ್ನು ಹರಿಯು ಗೌರವದಿಂದ ಮನೆಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಬಂದನು.
ಸುಶೀಲೆ ಶಿವನ ಪಾದ ತೊಳೆಯುವಾಗ ತನ್ನ ನಿಜವಾದ ಪತಿಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದಳು.
ಶಿವನು ತನ್ನ ಬಳಿಯಿದ್ದ ಮುದ್ರೆಯುಂಗುರವನ್ನು ತೋರಿಸಿದನು.
ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಂತೋಷವಾಯಿತು.
ಸುಶೀಲೆಯನ್ನು ಪತಿಯೊಂದಿಗೆ ಬೀಳ್ಕೊಡಲಾಯಿತು.
ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾವಣ ಮಾಸದ ಮಂಗಳವಾರ ಬಂದಾಗ ಸುಶೀಲೆ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಮಂಗಳಗೌರಿ ವ್ರತ ಆಚರಿಸಿದಳು.
ಮುಂದಿನ ಮಂಗಳವಾರವೂ ಅದೇ ರೀತಿ ದೇವಿಯನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿದಳು.
ಮನೆಗೆ ಮರಳಿದಾಗ…
ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಶಿವ, ಸುಶೀಲೆ ಮತ್ತು ಅವನ ಸೋದರಮಾವರು ಕುಂಡಿನಿ ಪುರಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದರು.
ತಂದೆ–ತಾಯಿ ಮಗನನ್ನು ನೋಡಿ ಆನಂದದಿಂದ ಸ್ವಾಗತಿಸಿದರು.
ಶಿವನ ತಾಯಿ ಸುಶೀಲೆಯನ್ನು ಕೇಳಿದಳು:
“ಅಮ್ಮಾ, ನನ್ನ ಮಗನಿಗೆ ಇಷ್ಟು ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯ ದೊರಕಲು ನೀನು ಯಾವ ವ್ರತ ಮಾಡಿದೆ? ಅದರ ವಿಧಾನ ನನಗೆ ತಿಳಿಸು.
ಸುಶೀಲೆ ವಿನಯದಿಂದ ಉತ್ತರಿಸಿದಳು:
“ಅಮ್ಮಾ, ನನಗೆ ಯಾವುದೇ ವ್ರತದ ಜ್ಞಾನವಿಲ್ಲ. ನೀವು ನನಗೆ ಮಂಗಳಗೌರಿ; ನಿಮ್ಮ ಪತಿ ಪರಮೇಶ್ವರ; ನಿಮ್ಮ ಮಗ ಶಿವನೇ ನನ್ನ ಪತಿ. ನಿಮ್ಮ ಮೂವರ ಸೇವೆಯೇ ನನಗೆ ತಿಳಿದಿರುವ ವ್ರತ.
ಈ ಮಾತು ಕೇಳಿ ಎಲ್ಲರೂ ಆಕೆಯ ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ವಿನಯಕ್ಕೆ ಮೆಚ್ಚಿದರು.
ಮಂಗಳಗೌರಿಯ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಸುಶೀಲೆ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಸೌಭಾಗ್ಯವತಿಯಾಗಿ ಬಾಳಿ, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಶಿವಸಾಯುಜ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದಳು ಎಂದು ಕಥೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ.
ಮಂಗಳಗೌರಿ ವ್ರತದ ಸಂದೇಶ
ಈ ಕಥೆಯ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಒಂದು ವ್ರತದ ಮಹಿಮೆ ಮಾತ್ರವಿಲ್ಲ.
ಇದು ಹೇಳುವುದು—
ಭಕ್ತಿ ಇದ್ದಲ್ಲಿ ಭಯಕ್ಕೆ ಜಾಗವಿಲ್ಲ.
ನಿಷ್ಠೆ ಇದ್ದಲ್ಲಿ ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಸೋಲಿಲ್ಲ.
ಸೇವೆ ಇದ್ದಲ್ಲಿ ಸೌಭಾಗ್ಯ ನೆಲೆಸುತ್ತದೆ.
ದೇವರ ಮೇಲಿನ ವಿಶ್ವಾಸ ಇದ್ದಲ್ಲಿ ವಿಧಿಯನ್ನೂ ಎದುರಿಸುವ ಧೈರ್ಯ ಬರುತ್ತದೆ.
ಮಂಗಳಗೌರಿ ವ್ರತವು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವಿವಾಹಿತ ಮಹಿಳೆಯರ ಸೌಭಾಗ್ಯ, ಕುಟುಂಬದ ಕ್ಷೇಮ, ದಾಂಪತ್ಯದ ಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ಮಂಗಳಕಾಮನೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಆಚರಣೆಯಾಗಿ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿದಿದೆ.
ಸ್ಮರಣೀಯ ಶ್ಲೋಕ
> ಸರ್ವಮಂಗಲ ಮಾಂಗಲ್ಯೇ
ಶಿವೇ ಸರ್ವಾರ್ಥ ಸಾಧಿಕೇ ।
ಶರಣ್ಯೇ ತ್ರ್ಯಂಬಕೇ ಗೌರಿ
ನಾರಾಯಣಿ ನಮೋಸ್ತುತೇ ॥
ಅರ್ಥ:
ಎಲ್ಲಾ ಮಂಗಳಗಳಿಗೂ ಮೂಲವಾದವಳೇ, ಶಿವನ ಪ್ರಿಯೆಯೇ, ಎಲ್ಲ ಅಭೀಷ್ಟಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವವಳೇ, ಶರಣಾಗತರನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ತ್ರ್ಯಂಬಕೆಯೇ, ಗೌರಿಯೇ, ನಾರಾಯಣಿಯೇ—ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
ಮಂಗಳಗೌರಿ ವ್ರತದ ನಿಜವಾದ ಸೌಂದರ್ಯ ವ್ರತದ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ; ಅದರ ಹಿಂದೆ ಇರುವ ಭಕ್ತಿ, ಕುಟುಂಬದ ಮೇಲಿನ ಕಾಳಜಿ, ದಾಂಪತ್ಯದ ನಿಷ್ಠೆ ಮತ್ತು ತಾಯಿಯ ಆಶೀರ್ವಾದದಲ್ಲಿದೆ.
ತವರು ಮನೆಗೆ ಬಂದ ಮಗಳ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹೊತ್ತ ದೀಪದಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುವ ಈ ಪೂಜೆ,
ಒಂದು ಮನೆಯ ಮಂಗಳವನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ—ತಲೆತಲಾಂತರಗಳ ನಂಬಿಕೆ, ಸಂಪ್ರದಾಯ ಮತ್ತು ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಬೆಳಗಿಸುವ ದೀಪವಾಗಿದೆ.
ಶ್ರೀ ಮಂಗಳಗೌರಿ ದೇವ್ಯೈ ನಮಃ
ಸರ್ವೇ ಜನಾಃ ಸುಖಿನೋ ಭವಂತು
ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣಾರ್ಪಣಮಸ್ತು ॥
