ಮಮತೆಯ ಬಂಧ ಕಳಚುವ 'ಆಕಿಂಚನ್ಯ ತತ್ವ'
ಜೈನ ಧರ್ಮದ ಪವಿತ್ರ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆ 'ದಶಲಕ್ಷಣ ಪರ್ವ'ದ ಒಂಬತ್ತನೇ ದಿನದಂದು ‘ಉತ್ತಮ ಆಕಿಂಚನ್ಯ ಧರ್ಮ’ವನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾ ಗುತ್ತದೆ. ‘ಆಕಿಂಚನ್ಯ’ ಎಂದರೆ ‘ಯಾವುದೂ ನನ್ನದಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಪರಮ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಭಾವ.
- ಬಾಹ್ಯ ಮತ್ತು ಆಂತರಿಕ ಪರಿಗ್ರಹತ್ಯಾಗ:
‘ಕಿಂಚನ’ ಎಂದರೆ ವಸ್ತು ಅಥವಾ ಆಸ್ತಿ. ‘ಆಕಿಂಚನ’ ಅಂದರೆ ಯಾವುದೇ ವಸ್ತು ನನ್ನ ಸ್ವಾಧೀನದಲ್ಲಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಸ್ಥಿತಿ. ಜೈನ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಸಂಪತ್ತು, ಭೂಮಿ, ಮನೆ ಮುಂತಾದವು ಬಾಹ್ಯ ಪರಿಗ್ರಹಗಳಾದರೆ; ಅಹಂಕಾರ, ಕೋಪ, ಆಸೆ, ಮಮಕಾರ, ಇಷ್ಟ-ಅನಿಷ್ಟಗಳಂತಹ ಭಾವನೆ ಗಳು ಆಂತರಿಕ ಪರಿಗ್ರಹಗಳು. ಇವೆರಡರ ಮೇಲಿನ ಮಮತೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೊರೆಯುವುದೇ ಆಕಿಂಚನ್ಯ ಧರ್ಮ.
ಶರೀರದ ಮೇಲಿನ ಮಮತೆಯೂ ಇಲ್ಲದಿರುವುದು: ಕೇವಲ ಹೊರಗಿನ ವಸ್ತುಗಳಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಈ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ದೇಹವೂ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ನನ್ನದಲ್ಲ ಎಂಬ ಅರಿವೇ ನಿಜವಾದ ಆಕಿಂಚನ ಧರ್ಮ.
- ತ್ಯಾಗಕ್ಕೂ ಆಕಿಂಚನ್ಯಕ್ಕೂ ಇರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸ
ಎಂಟನೇ ದಿನದ ‘ಉತ್ತಮ ತ್ಯಾಗ ಧರ್ಮ’ವು ವಸ್ತುವನ್ನು ದಾನ ಮಾಡುವ ಅಥವಾ ಬಿಡುವ ಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಒಂಬತ್ತನೇ ದಿನದ ಆಕಿಂಚನ್ಯ ಧರ್ಮವು ಆ ತ್ಯಾಗದ ಹಿಂದಿನ ಆಳವಾದ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ತಿಳಿವಳಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಅಂದರೆ, "ಈ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ವಸ್ತು ಹುಟ್ಟಿನಿಂದಲೂ ನನ್ನದಾಗಿರಲಿಲ್ಲ, ಮುಂದೆಯೂ ನನ್ನದಾಗುವುದಿಲ್ಲ" ಎಂಬ ಪರಮ ಸತ್ಯವನ್ನು ಮನಗಾಣುವುದೇ ಆಕಿಂಚನ್ಯ.
3. ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಮಹತ್ವ
ವೀತರಾಗ ಭಾವ: ಮಾನವನು ತನ್ನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಳ್ಳುವುದು ವಸ್ತುಗಳ ಜತೆಗಿನ ‘ನನ್ನದು’ (ಮಮಕಾರ) ಎಂಬ ಭಾವನೆಯಿಂದ. ಈ ಮಮಕಾರವೇ ಎಲ್ಲಾ ದುಃಖಗಳಿಗೆ ಮೂಲ. ಆಕಿಂಚನ್ಯ ಧರ್ಮವು ಈ ಮಮಕಾರವನ್ನು ಕಳಚಿಕೊಂಡು ನಿರ್ಮಲವಾದ, ವೀತರಾಗ (ಆಸೆ ಯಿಲ್ಲದ) ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತಲುಪಲು ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಆತ್ಮಾವಲೋಕನ: ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ವಸ್ತುಗಳ ಒಡೆತನದ ಹಿಂದೆ ಬೀಳದೆ, ತನ್ನ ನಿಜವಾದ ಸ್ವರೂಪವಾದ ‘ಆತ್ಮ’ದ ಕಡೆಗೆ ದೃಷ್ಟಿ ಹರಿಸಲು ಈ ದಿನ ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತದೆ.
"ಯಾವುದರ ಮೇಲೂ ಅಧಿಕಾರ ಸಾಧಿಸದೆ, ಯಾವುದಕ್ಕೂ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳದೆ, ಸಂಪೂರ್ಣ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಬಾಳುವುದೇ ಉತ್ತಮ ಆಕಿಂಚನ್ಯ ಧರ್ಮ".
ಲೌಕಿಕ ಆಸೆಗಳ ಹಿಂದೆ ಓಡುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದಾಗ ಸಿಗುವ ಮೌನ ಮತ್ತು ನೆಮ್ಮದಿಯೇ ಆಕಿಂಚನ್ಯ ತತ್ವದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರತಿಫಲವಾಗಿದೆ.
"ಯಾವುದರ ಮೇಲೂ ಅಧಿಕಾರ ಸಾಧಿಸದೆ, ಯಾವುದಕ್ಕೂ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳದೆ, ಸಂಪೂರ್ಣ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಬಾಳುವುದೇ ಉತ್ತಮ ಆಕಿಂಚನ್ಯ ಧರ್ಮ" ಹಾಗೂ "ಬಾಹ್ಯ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ಭಿಕ್ಷುಕನಂತೆ ತೋರಿದರೂ, ಆಂತರಿಕ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯಂತೆ ಜೀವಿಸುವುದೇ ಆಕಿಂಚನ್ಯದ ಪರಮ ಸತ್ಯ".
ಪ್ರಸ್ತುತಿ : ಅಶೋಕ ಚಿಕ್ಕಪರಪ್ಪಾ
ಪತ್ರಕರ್ತ, ಅನುವಾದಕ
