ಜೈನ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ನವರಾತ್ರಿಯು ಕೇವಲ ಬಾಹ್ಯ ಪೂಜೆ ಅಥವಾ ಉತ್ಸವಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿರದೆ, ಆತ್ಮಶುದ್ಧಿ ಹಾಗೂ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಸಾಧನೆಯ ಪವಿತ್ರ ಕಾಲವಾಗಿದೆ. ಈ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ತೀರ್ಥಂಕರರ ಧರ್ಮ ಶಾಸನವನ್ನು ಕಾಯುವ ದಿವ್ಯ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿರುವ ಶಾಸನ ದೇವತೆಯರನ್ನು (ಯಕ್ಷಿಯರನ್ನು) ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸ್ಮರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಜೈನ ನವರಾತ್ರಿಯ ಐದನೇ ದಿನವು 14ನೇ ತೀರ್ಥಂಕರರಾದ ಶ್ರೀ ಅನಂತನಾಥ ಭಗವಾನರ ಶಾಸನದೇವಿ 'ಶ್ರೀ ಅನಂತಮತಿ'ಯ ಆರಾಧನೆಗೆ ಮೀಸಲಾಗಿದೆ.
ಅನಂತನಾಥ ಸ್ವಾಮಿಯವರ ಬಗೆಗೆ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಮಾಹಿತಿ:
ಅಯೋಧ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಇಕ್ಷ್ವಾಕು ವಂಶದ ರಾಜಾ ಸಿಂಹಸೇನ ಮತ್ತು ರಾಣಿ ಸುಯಶಾ ದೇವಿಯ ಪುತ್ರರಾಗಿ ಜನಿಸಿದ ಶ್ರೀ ಅನಂತನಾಥ ಸ್ವಾಮಿಯವರು ಅನಂತ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸಂಯಮದ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರ ಲಾಂಛನವು 'ಮುಳ್ಳುಹಂದಿ' ಆಗಿದ್ದು, ಇವರ ಧರ್ಮ ಶಾಸನವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಪವಿತ್ರ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಶಾಸನ ದೇವಿ ಅನಂತಮತಿ ದೇವಿಯು ಹೊತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
- ಶಾಸನ ದೇವಿಯ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯ ಮತ್ತು ಮಹತ್ವ
ಅನಂತನಾಥ ಸ್ವಾಮಿಯವರ ಧರ್ಮ ಶಾಸನವನ್ನು ಕಾಯುವ ದಿವ್ಯ ಚೇತನವೇ ಶ್ರೀ ಅನಂತಮತಿ ದೇವಿ. 'ಅನಂತಮತಿ' ಎಂಬ ಹೆಸರೇ ಸೂಚಿಸುವಂತೆ, ಈಕೆಯು ಅಪರಿಮಿತವಾದ ಪ್ರಜ್ಞೆ, ಕರುಣೆ ಹಾಗೂ ಅಖಂಡ ಜ್ಞಾನದ ಸಂಕೇತ. ನವರಾತ್ರಿಯ ಪಂಚಮಿಯಂದು ಈ ದೇವಿಯನ್ನು ಆರಾಧಿಸುವುದರಿಂದ ಸಾಧಕನಲ್ಲಿ ಆಂತರಿಕ ಧೈರ್ಯ ಮೂಡಿ, ಲೌಕಿಕ ಅಡೆತಡೆಗಳು ನಿವಾರಣೆಯಾಗುತ್ತವೆ ಎಂಬ ದೃಢ ನಂಬಿಕೆಯಿದೆ.
2. ಅನಂತಮತಿ ದೇವಿಯ ದೈವಿಕ ಸ್ವರೂಪ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷಣಗಳು
ಶಾಂತ ಹಾಗೂ ತೇಜೋಮಯ ಮುದ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಶೋಭಿಸುವ ಅನಂತಮತಿ ದೇವಿಯು ಭಕ್ತರಿಗೆ ಜ್ಞಾನಮಾರ್ಗದ ದಾರಿದೀಪ.
ದಿವ್ಯ ವಾಹನ ಹಾಗೂ ರೂಪ: ಶಾಂತಿಯ ಪ್ರತೀಕವಾದ ಹಂಸವನ್ನು ತನ್ನ ವಾಹನವನ್ನಾಗಿ ಹೊಂದಿರುವ ಈ ದೇವಿಯು, ಭಕ್ತರ ಅಂತರಂಗದಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧತೆ ಮತ್ತು ವಿವೇಕವನ್ನು ಜಾಗೃತಗೊಳಿಸುತ್ತಾಳೆ.
ಜ್ಞಾನೋದಯದ ಸಂಕೇತ: ಭಕ್ತರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿರುವ ಅಜ್ಞಾನದ ಕತ್ತಲೆಯನ್ನು ಓಡಿಸಿ, ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ಅಹಿಂಸೆಯ ಕಡೆಗೆ ನಡೆಸುವ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕಿ ಈಕೆ.
ಸತ್ಪ್ರವೃತ್ತಿಯ ಪ್ರೇರಣೆ: ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಎದುರಾಗುವ ಕಷ್ಟ-ಕಾರ್ಪಣ್ಯಗಳ ನಡುವೆಯೂ ಧರ್ಮಮಾರ್ಗದಿಂದ ವಿಚಲಿತರಾಗದಂತೆ ಶಕ್ತಿ ತುಂಬುವ ರಕ್ಷಾಕವಚ ಈಕೆಯ ಅನುಗ್ರಹ.
- ಅಪರಿಮಿತ ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ನೈತಿಕತೆಯ ಬೆಳಕು
ಅನಂತಮತಿ ದೇವಿಯ ಸ್ಮರಣೆಯು ಭಕ್ತರಲ್ಲಿ ಎರಡು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಗಟ್ಟಿಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ:
- ಅಚಲ ಭಕ್ತಿ: ಲೌಕಿಕ ಮೋಹ-ಪಾಶಗಳಿಂದ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಹೊರತಂದು, ಭಗವಂತನ ಹಾಗೂ ಧರ್ಮದ ಮೇಲಿನ ಪರಿಶುದ್ಧ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಜಾಗೃತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.
- ಸದಾಚಾರ ಹಾಗೂ ನೈತಿಕತೆ: ಜೈನ ಧರ್ಮದ ಮೂಲ ತತ್ವಗಳಾದ ಸತ್ಯ, ಅಹಿಂಸೆ ಮತ್ತು ಅಪರಿಗ್ರಹಗಳನ್ನು ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಆಂತರಿಕ ನೈತಿಕ ಸ್ಥೈರ್ಯವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.
ಶ್ರೀ ಅನಂತಮತಿ ದೇವಿಯ ಆರಾಧನೆಯು ಬಾಹ್ಯ ಆಚರಣೆಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಅದು ನಮ್ಮ ಅಂತರಂಗದಲ್ಲಿರುವ ಸದ್ಗುಣಗಳನ್ನು ಜಾಗೃತಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. ಜೈನ ನವರಾತ್ರಿಯ ಈ ಪಂಚಮಿಯ ಶುಭ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಅನಂತಮತಿ ದೇವಿಯ ಕೃಪೆಯಿಂದ ಎಲ್ಲರ ಬಾಳಿನಲ್ಲೂ ಭಕ್ತಿ, ನೈತಿಕತೆ ಹಾಗೂ ಸನ್ಮಾರ್ಗದ ಬೆಳಕು ಸದಾ ಬೆಳಗಲಿ.
ಪ್ರಸ್ತುತಿ: ಅಶೋಕ ಚಿಕ್ಕಪರಪ್ಪಾ
ಪತ್ರಕರ್ತ - ಅನುವಾದಕ
