*ಲಕ್ಷ್ಮೀನಾರಾಯಣ ಎಸ್. ಶಾಸ್ತ್ರೀ*
ನನ್ನ ಕಾಯಿಲೆಯಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದ ತಂದೆಯನ್ನು ಕಾಶಿಯ 'ಮುಕ್ತಿ ಭವನ'ಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುವ ಪ್ರಯಾಣದಲ್ಲಿದ್ದೆ ನಾನು, ಅವರು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಲಿ ಎಂಬ ಆಶಯದೊಂದಿಗೆ.
ನನಗೆ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಬೇಕೆಂಬ ಹಂಬಲವೇನೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ನನ್ನ ತಂದೆಯ ನಿರಂತರ ಕಾಯಿಲೆಗಳು, ಅವರ ದೌರ್ಬಲ್ಯ ಮತ್ತು ಔಷಧ ಹಾಗೂ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಾಗಿ ಆಗುತ್ತಿದ್ದ ಕೊನೆಯಿಲ್ಲದ ವೆಚ್ಚಗಳು ನನ್ನನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೈರಾಣಾಗಿಸಿದ್ದವು. ಅವರ ಆರೈಕೆಗಾಗಿ ನಾನು ಈಗಾಗಲೇ ಸಾಕಷ್ಟು ಖರ್ಚು ಮಾಡಿದ್ದೆ ಮತ್ತು ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಇದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಲು ನನ್ನಿಂದ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಯೋಚಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದೆ.
ಆಗಲೇ ನನ್ನ ಆಪ್ತ ಗೆಳೆಯನೊಬ್ಬ ಕಾಶಿಯ ಮುಕ್ತಿ ಭವನದ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಿದ್ದು.
ಹಿಂದೂ ನಂಬಿಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಸತ್ತರೆ ಮುಕ್ತಿ (ಮೋಕ್ಷ) ಸಿಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮುಕ್ತಿ ಭವನವು ಜನರು ತಮ್ಮ ಕೊನೆಯ ದಿನಗಳನ್ನು ಕಳೆಯುವ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅವನು ಹೇಳಿದ. "ನೀನು ನಿನ್ನ ತಂದೆಯನ್ನು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋದರೆ, ನಿನಗೆ ಶಾಂತಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನಿನ್ನ ತಂದೆಗೆ ಮೋಕ್ಷ ಸಿಗುತ್ತದೆ" ಎಂದಿದ್ದ.
ಹಾಗಾಗಿ, ಒಂದು ದಿನ ನಾನು ನನ್ನ ತಂದೆಯೊಂದಿಗೆ ರೈಲು ಹತ್ತಿದೆ.
ನನ್ನ ತಂದೆ ಕಿಟಕಿಯ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಹೊರಗೆ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರ ಮುಖದಲ್ಲಿ ಅತಿಯಾದ ಆಯಾಸದ ಲಕ್ಷಣಗಳಿದ್ದವು, ಆದರೆ ಅವರ ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಪ್ರಶಾಂತತೆ ಇತ್ತು.
"ನಾವು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೇವೆ, ಮಗನೇ?" ಎಂದು ಕೇಳಿದರು.
"ಕಾಶಿಗೆ."
"ಕಾಶಿಗಾ? ಓ, ನನ್ನ ಮಹಾದೇವನೇ! ನಾನು ಇಷ್ಟು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಈ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಬಯಸಿದ್ದೆ."
ಅವರ ಮುಖದಲ್ಲಿ ಮೂಡಿದ ಆ ಸಂತೋಷ ನನ್ನ ಹೃದಯವನ್ನು ಚುಚ್ಚಿತು. ಆದರೆ ನಾನು ಅದನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿದೆ.
ಪ್ರಯಾಣದ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ನನ್ನ ತಂದೆ ಭೂತಕಾಲದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಲೇ ಇದ್ದರು.
ನನಗೆ ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಜ್ವರ ಬಂದಾಗ ಅವರು ನನ್ನೊಂದಿಗೆ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ದಿನ ಕಳೆದರು ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ...
ನನ್ನ ಶಾಲಾ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ಪಾವತಿಸಲು ನನ್ನ ತಾಯಿ ತನ್ನ ಚಿನ್ನದ ಬಳೆಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಮಾರಿದಳು ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ...
ನಾನು ಕೇಳಿದ ಸೈಕಲ್ ಅನ್ನು ನನಗೆ ಕೊಡಿಸಲು ಅವರು ತಡರಾತ್ರಿಯವರೆಗೆ ಹೇಗೆ ಆಟೋ-ರಿಕ್ಷಾ ಓಡಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ...
ನಾನು ಕೇಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೆ.
ಆದರೆ ನನಗೆ ಹೇಳಲು ತುಂಬಾ ಕಡಿಮೆ ಇತ್ತು.
ದೀರ್ಘ ಪ್ರಯಾಣದ ನಂತರ, ನಾವು ವಾರಣಾಸಿಗೆ ತಲುಪಿ ಮುಕ್ತಿ ಭವನವನ್ನು ತಲುಪಿದೆವು.
ನಾನು ಒಂದು ಭಯಾನಕ ಮೌನವನ್ನು, ಸಾವಿನ ಮೌನವನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಿದ್ದೆ.
ಆದರೆ ನಾನು ನೋಡಿದ್ದು ಬೇರೆಯದೇ ಆಗಿತ್ತು.
ಸಣ್ಣ ಕೋಣೆಗಳು. ಬಿಳಿ ಗೋಡೆಗಳು. ಹಳೆಯ ಸೀಲಿಂಗ್ ಫ್ಯಾನ್ಗಳು ನಿಧಾನವಾಗಿ ತಿರುಗುತ್ತಿದ್ದವು. ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಕಾರಿಡಾರ್ಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆದಾಡುತ್ತಾ, ಸಾವನ್ನು ಎದುರುನೋಡುತ್ತಿರುವವರಿಗಾಗಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳನ್ನು ಜಪಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ನಮಗೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿ ನಾನು ನನ್ನ ತಂದೆಯನ್ನು ಕೂರಿಸಿದೆ.
"ನನಗೆ ತುಂಬಾ ಸುಸ್ತಾಗಿದೆ ಮಗನೇ. ನಾನು ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತು ಮಲಗಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ."
ನಾನು ತಲೆಯಾಡಿಸಿದೆ.
ಅವರು ನಿದ್ರೆಗೆ ಜಾರುದ್ದನ್ನು ನೋಡಿದ ತಕ್ಷಣ, ನಾನು ಮೇಜಿನ ಮೇಲಿದ್ದ ನನ್ನ ಬ್ಯಾಗ್ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹಿಂದಿರುಗಿ ನೋಡದೆ ಹೊರನಡೆದೆ.
